piątek, 30 lipca, 2010
logo-gora-left
logo-gora-right

O Marszałku na forum

Epizody

Konflikt wawelski w 1937 roku

pilsudski-w-trumnieLatem 1937 roku doszło do największego w II RP konfliktu w stosunkach państwa z Kościołem. Konflikt ten związany był z samowolnym przeniesieniem przez arcybiskupa krakowskiego Sapiehę trumny z ciałem Marszałka Piłsudskiego z krypty św. Leonarda na Wawelu.

   

Uroczystości pogrzebowe Józefa Piłsudskiego w Krakowie

ikona_pogrzeb-Pilsudskiego-w-KrakowiePogrzeb Józefa Piłsudskiego w Krakowie był największą chyba tego rodzaju uroczystością, jaka kiedykolwiek odbyła się w Polsce. Wzięło w nim udział ok. ćwierć miliona ludzi, a kondukt żałobny – w którym szli m.in. prezydent RP Ignacy Mościcki, wszyscy członkowie rządu, marszałkowie sejmu i senatu, przedstawiciele 16 państw, dawni legioniści i weterani powstania styczniowego, a także okryty żałobnym kirem koń marszałka – ciągnął się na długości kilkunastu kilometrów, zaś jego przejście z dworca głównego na Wawel trwało 4,5 godziny. 

   

Uroczystości pogrzebowe Marszałka Józefa Piłsudskiego

ikona_pogrzeb-Pilsudskiego-w-KrakowieJózef Piłsudski zmarł w Belwederze 12 maja 1935, o godzinie 20.45. Przyczyną zgonu była choroba nowotworowa (rak wątroby). Ogłoszona została żałoba narodowa.

 

 

   

Marszałek Józef Piłsudski na Maderze

ikona_maderaSprawa wyszła na jaw dopiero, gdy pociąg przybył do Portugalii i zaistniała konieczność przywdziania stroju oficjalnego. Po założeniu munduru i pasa Marszałek spytał zaskoczony: „Gdzie moja szabla?”. Brak szabli wywołał ogromny popłoch, gdyż w pierwszej chwili podejrzewano kradzież. Ostatecznie odnaleziono ją w polskiej salonce i odesłano do Warszawy. W międzyczasie jednak temat podchwyciła prasa światowa i sprawa „zrabowanej szabli Marszałka Piłsudskiego” obrosła w legendę. Wyobrażano ją sobie jako wysadzaną klejnotami. Nie podejrzewano, że to zwykła szabla oficerska. Sam Marszałek żywo śmiał się z całej sytuacji i polecił nie udzielać prasie żadnych sprostowań.
   

Piłsudski i wybitni przedstawiciele polskiego romantyzmu

ikona_slowackiChopin i  Słowacki, a po wielu dziesięcioleciach  Piłsudski - typowi reprezentanci romantyzmu - wiernie i konsekwentnie szli tropem autora epopei narodowej, Pana Tadeusza oraz  przejmującego wiersza Do Matki-Polki... Patrzyli w serce i to serce oddawali najukochańszym istotom: matkom i Ojczyźnie... Grób na wileńskiej Rossie - wspaniałe polskie mauzoleum na ziemi litewskiej - istnieje od 1936 roku. Codziennie poświadcza  głęboki związek Piłsudskiego z wielkim dziełem Juliusza Słowackiego.
   

Dziadek, Komendant i niepodległa Polska. Literacka legenda Piłsudskiego.

ikona_dziadekW środowisku krakowskim Piłsudski przykładał dużą wagę do współpracy z ludźmi pióra. Był przekonany  - i  to całkiem słusznie – że polscy pisarze,  jak zwykle bywało, odegrają ważną rolę w mobilizacji narodu do walki wyzwoleńczej. ... W tym czasie skupili się wokół Brygadiera, Komendanta twórcy tej rangi, co Stanisław Wyspiański, Stefan Żeromski, Gustaw Daniłowski, Juliusz Kaden-Bandrowski, Andrzej Strug, Wacław Sieroszewski, Władysław Orkan, Stanisław Baczyński  (późniejszy ojciec poety, Krzysztofa Kamila), wreszcie Władysław Orkan. W wyraźnym związku z irredentą pozostawał Stanisław Witkiewicz... Za sprawą  pism tych autorów rodziła się sława Piłsudskiego jako bohatera literatury, przekształcająca się w miarę upływu czasu w jego literacką legendę.
   

Wódz odchodzi w wieczność 12 maja 1935

ikona_smiercmarszalka — Wieniawa... — wyszeptał. Wydało mi się to wystarczające, aby generała sprowadzić. Widok zmienionej twarzy Marszałka musiał na gen. Wieniawie wywrzeć wrażenie wstrząsające, gdyż zamiast wesoło opowiadać, stanął w miejscu, milcząc i tylko spoglądając w przerażeniu na cień swego Komendanta. Nigdy nie zapomnę wyrazu rozpaczy w oczach biednego generała Wieniawy. Marszałek patrzał na generała przez chwilę, jakby na obcego. Myślałem, że może go już nie pozna. Ale nie... Za chwilę twarz rozjaśniła Mu się. — Wieniawa... Generał już się opamiętał. Zabrzęczały ostrogi, twarz ożywiła się. — Tak jest, Komendancie.
   

11 listopada 1918 roku. Józef Piłsudski i niepodległość Polski

ikona_11.11 "Dzień dzisiejszy należy do historycznych, do niezapomnianych, do weselszych, do triumfalnych! Jesteśmy wolni! Jesteśmy panami u siebie! Stało się i to w tak nieoczekiwanych warunkach... Niemcy zbaranieli, gdzieniegdzie się bronią, zresztą dają się rozbrajać nie tylko przez wojskowych, ale przez lada chłystków cywilnych... Dziwy, dziwy w naszej stolicy! Idą Niemcy rozbrojeni w czerwonych przepaskach - idą żołnierze w niemieckich mundurach z polskim orłem na czapce: to wyswobodzeni Polacy z Księstwa Poznańskiego. Idą żołnierze w niemieckich mundurach z francuska kokardą: to dzieci Alzacji i Lotaryngii - śpiewają pieśni francuskie i bratają się z Polakami. Zbratanie zdaje sie być ogólne - pękł przymus dyscypliny, runęły przegrody - ludzie są tylko ludźmi".
   

Piłsudski w Egipcie

ikona_wegipcie- Panie Marszałku - odezwałem się - tutaj na lewo znajdują się ruiny starego miasta Dionysias, a na wprost, na drugim brzegu jeziora, miasta Dimay. Marszałek Piłsudski skrzywił się
- Znowu te czterdzieści wieków. [...] Nasz przyjazd wzbudził niebywałą sensację. Poczęli zbiegać się zewsząd, nawołując się w chrapliwym języku arabskim i unosząc do góry swoje śmieszne, długie galabije.  Jeden z nich przyniósł wyschniętą nogę ludzką, obleczoną jeszcze w tkaninę i wrzasnął: - Kupcie mumię!
   

Belweder

ikona_belwederOficjalnym i prawdziwym mieszkaniem Marszałka Piłsudskiego nie był oczywiście budynek nr 7 w kompleksie gmachów Generalnego Inspektoratu Sił Zbrojnych, lecz Belweder. Tam spędzał czas wolny od pracy, z rodziną i z nielicznymi przyjaciółmi. Później, gdy począł opadać z sił, gdy każdy wysiłek przychodził Mu z trudnością, ale gdy jednocześnie nie chciał wypuszczać steru władzy z rąk, więcej przebywał w mieszkaniu w Giszu, które uważał za swoje biuro.
   

Strona 1 z 2

Napisałeś/aś artykuł? Znasz nieopublikowaną dotąd anegdotę, cytat, ciekawostkę? Znalazłeś/aś w sieci wartościowy materiał lub stronę? Posiadasz archiwalne zdjęcia bądź pamiątki? Napisz do nas, pomóż w budowie portalu.
Copyright © 2006-2010 ISSN 1899-8348 Komendant, Naczelnik, Marszałek. Józef Piłsudski i jego czasy.
(e-mail: redakcja portalu | administracja modułów społecznościowych | inne formularze kontaktowe)
stat4u