W okresie tzw. demokracji szlacheckiej, rozpowszechnione było powiedzenie "nie rządem Polska stoi, lecz swobodami obywateli". Pojęcie "rząd" oznaczało tu władzę w ogóle (nie tylko organ administracyjny), zaś cała ta sentencja miała oznaczać to, że świadomość obywatelska i odpowiedzialność za losy kraju ówczesnej szlachty, była tak silna, że dla sprawnego funkcjonowania państwa zbędna była silna władza wykonawcza. W kolejnych wiekach maksyma ta uległa skróceniu do słów "nie rządem Polska stoi" i stała się symbolem rozkładu państwa polskiego w okresie poprzedzającym rozbiory. Dygresja ta, miała w moim przekonaniu pokazać, jak ważne dla funkcjonowania każdego państwa są kwestie związane z jego organizacją wewnętrzną. Drogą do objęcia przez wiele krajów (jak np.: imperium rzymskie) pozycji mocarstwowej, było właśnie stworzenie skutecznej, sprawnie działającej administracji. Korupcja bądź nieudolność tych struktur była zaś powodem upadku niejednego państwa. Artykuł poniższy ma na celu odpowiedź na pytanie: jaka była administracja Polski międzywojennej, czy pasowało do niej bardziej określenie "rządem" czy "nie rządem Polska stoi"?
Polityka i dyplomacja
Polityka wewnętrzna
Polityka wewnętrzna
W okresie tzw. demokracji szlacheckiej, rozpowszechnione było powiedzenie "nie rządem Polska stoi, lecz swobodami obywateli". Pojęcie "rząd" oznaczało tu władzę w ogóle (nie tylko organ administracyjny), zaś cała ta sentencja miała oznaczać to, że świadomość obywatelska i odpowiedzialność za losy kraju ówczesnej szlachty, była tak silna, że dla sprawnego funkcjonowania państwa zbędna była silna władza wykonawcza. W kolejnych wiekach maksyma ta uległa skróceniu do słów "nie rządem Polska stoi" i stała się symbolem rozkładu państwa polskiego w okresie poprzedzającym rozbiory. Dygresja ta, miała w moim przekonaniu pokazać, jak ważne dla funkcjonowania każdego państwa są kwestie związane z jego organizacją wewnętrzną. Drogą do objęcia przez wiele krajów (jak np.: imperium rzymskie) pozycji mocarstwowej, było właśnie stworzenie skutecznej, sprawnie działającej administracji. Korupcja bądź nieudolność tych struktur była zaś powodem upadku niejednego państwa. Artykuł poniższy ma na celu odpowiedź na pytanie: jaka była administracja Polski międzywojennej, czy pasowało do niej bardziej określenie "rządem" czy "nie rządem Polska stoi"?
Zamordowanie w grudniu 1922 roku pierwszego Prezydenta RP Gabriela Narutowicza wstrząsnęło polskim społeczeństwem i doprowadziło nieomal do wybuchu wojny domowej.
Piłsudski decydując na wiosnę 1933 roku o elekcji Mościckiego, w rozmowie z nim powiedział: „Sądzę, ze gdy będziesz już bardzo zmęczony, to na twoje miejsce powinien przyjść Sławek”. Wedle innej relacji powiedział Mościckiemu, że „moim kandydatem na stanowisko Prezydenta jest Sławek, Sosnkowskiego trzymajcie z dala od polityki – przewiduję go na najwyższe stanowiska na wypadek kryzysu”. Dotyczyć to miało, jak twierdziła marszałkowa Piłsudska, objęcia urzędu Prezydenta przez gen. Sosnkowskiego w wypadku zagrożenia Polski. Celem Piłsudskiego miało być w tej sytuacji powołanie rządu jedności narodowej, analogicznie jak miało to miejsce latem 1920 roku.


Budowę Centralnego Okręgu Przemysłowego zainicjowano w widłach Wisły i Sanu w lipcu 1936 roku w ramach czteroletniego planu inwestycyjnego i sześcioletniego planu rozbudowy sił zbrojnych. W zamierzeniach rządu budowa
COP miała przyczynić się do przyspieszenia industrializacji Polski i stopniowej likwidacji podziału Polski na część „A” i „B”. Hasła budowy COP miały na celu przekazanie społeczeństwu wiary w możliwości rozwoju gospodarczego Polski. Zakrojona na szeroką skalę kampania informacyjna sprawiła, iż budowa COP urosła do miana jednego z symboli II Rzeczypospolitej.
Międzywojnie to pod względem
ekonomicznym niewątpliwie trudny okres dla Europy, która musiała
borykać się nie tylko ze spuścizną „wielkiej wojny”, ale także z
kryzysem ekonomicznym o niespotykanej dotąd skali. Dla Polski to także
czas budowania od podstaw krajowej gospodarki, okres biedy panującej
wśród dużej części ludności i podejmowania starań zmiany tej sytuacji
przez wybitne jednostki, które do dziś dla wielu są wzorami w swoich
dziedzinach. Jeszcze przez wiele lat z utęsknieniem wracano pamięcią do
czasów, gdy Polska mogła sama stanowić o swej polityce w każdej
dziedzinie, także gospodarczej.
Trudności, z jakimi musieli
zmierzyć się reformatorzy, uwidaczniały się praktycznie na każdym
kroku, we wszystkich dziedzinach życia społecznego. Sprowadzały się one
de facto do istnienia trzech odmiennych tworów państwowych o
diametralnie różnej rzeczywistości gospodarczej, politycznej i prawnej,
z których trzeba było utworzyć jedną Elementem spajającym poszczególne
części była tożsamość narodowa, wspólna kultura i historia. To
monteskiuszowski „duch narodu” zadecydował o sukcesie mozolnej i
długotrwałej pracy Polaków przy odbudowie ich wspólnego dobra.
Po raz pierwszy
instytucja Prezydenta Rzeczypospolitej pojawiła się w Konstytucji
z dnia 17 marca 1921 r. (tzw. Konstytucja marcowa). Do tego czasu
funkcję głowy państwa pełnił początkowo Tymczasowy Naczelnik Państwa
(od 22 listopada 1918 r.), a następnie Naczelnik Państwa (od 20 lutego
1919 r.) – Józef Piłsudski. Pełnił on tę rolę także po wejściu w życie
Konstytucji marcowej, aż do czasu wyboru pierwszego Prezydenta
Rzeczypospolitej Gabriela Narutowicza w grudniu 1922 roku.
Warto również zwrócić uwagę, iż w konstytucji termin „naród” został
zastąpiony takimi określeniami jak „społeczeństwo”, „obywatel”,
„pokolenia”. Rozwiązanie to przeciwstawia doktrynę „państwową”
doktrynie „narodowej”, propagowanej przez endecję. Poza tym podkreśla stosunek obozu sanacyjnego
do mniejszości narodowych i brak jakiegokolwiek nacjonalizmu. Każdy
obywatel, mimo różnic w pochodzeniu, może znaleźć się w jednakowej
sytuacji prawnej, pod warunkiem pozytywnego stosunku do państwa.
Więcej artykułów…
Strona 1 z 2
Napisałeś/aś artykuł? Znasz nieopublikowaną dotąd anegdotę, cytat, ciekawostkę? Znalazłeś/aś w sieci wartościowy materiał lub stronę? Posiadasz archiwalne zdjęcia bądź pamiątki? Napisz do nas, pomóż w budowie portalu.
II Rzeczpospolita
Polityka i dyplomacja
Polityka na forum
- Poloniam Maximam Terrarum et Mater [0 odpowiedzi]
- Reakcje społeczne wobec zamachu majowego. [0 odpowiedzi]
- Stosunki polsko - gruzińskie [1 Odpowiedz]
- PRZENIESIONY: Strasznie nie śmiesznie. Przyczyny IIWŚ w... [0 odpowiedzi]
- PRZENIESIONY: I smieszno i straszno. Rosyjska polityka ... [0 odpowiedzi]
- PRZENIESIONY: Rusyfikacja Sowietyzacja Stalinizm w Pols... [0 odpowiedzi]
- Proces moskiewski szesnastu [0 odpowiedzi]
- Rzeź wołyńska i stosunki polsko-ukraińskie [102 odpowiedzi]
- RZĄDY SANACJI [1 Odpowiedz]
- Zamach majowy [47 odpowiedzi]


